Doanh nghiệp muốn nhập khẩu hàng hóa phục vụ sản xuất và kinh doanh nhưng chưa có bộ phận chuyên trách thường gặp khó khăn về thủ tục hải quan và chứng từ ngoại thương. Ủy thác nhập khẩu là giải pháp logistics cho phép doanh nghiệp chuyển giao toàn bộ nghiệp vụ xuất nhập khẩu cho đơn vị trung gian giàu kinh nghiệm. Bài viết này làm rõ khái niệm, căn cứ pháp lý, quy trình thực hiện, kiểm soát rủi ro và giải pháp kho bãi sau thông quan.

Ủy Thác Nhập Khẩu Là Gì?
Ủy thác nhập khẩu (nhập khẩu ủy thác) là nghiệp vụ thương mại mà tổ chức hoặc cá nhân có nhu cầu nhập hàng — gọi là bên ủy thác — chỉ định một đơn vị dịch vụ logistics có pháp nhân — gọi là bên nhận ủy thác — đại diện đứng tên trên hợp đồng thương mại quốc tế và thực hiện toàn bộ thủ tục đưa hàng từ nước ngoài về Việt Nam.
Bên nhận ủy thác đại diện pháp lý thực hiện các nhiệm vụ cốt lõi: ký hợp đồng ngoại thương với đối tác nước ngoài, thanh toán quốc tế qua ngân hàng, làm thủ tục thông quan hải quan, nộp thuế và bàn giao lô hàng cho bên ủy thác. Toàn bộ tiền hàng, cước vận tải quốc tế cùng các loại thuế phí do bên ủy thác chi trả. Bên nhận ủy thác nhận phí dịch vụ ủy thác theo thỏa thuận, thông thường dao động từ 1% đến 3% giá trị lô hàng.
Tại Sao Cần Ủy Thác Nhập Khẩu?
Doanh nghiệp lựa chọn hình thức ủy thác nhập khẩu vì 4 lý do chính sau:
Tiết kiệm chi phí và tối ưu nguồn lực nhân sự. Doanh nghiệp không cần duy trì phòng xuất nhập khẩu nội bộ với các vị trí công việc ngành xuất nhập khẩu đòi hỏi chuyên môn sâu về biểu thuế, HS Code và chứng từ ngoại thương. Chi phí dịch vụ chỉ phát sinh linh hoạt theo từng lô hàng thực tế.
Bảo đảm tính tuân thủ pháp lý. Hệ thống quy định hải quan, tiêu chuẩn kiểm tra chuyên ngành và thủ tục cấp phép nhập khẩu thay đổi thường xuyên. Đơn vị dịch vụ chuyên nghiệp xử lý bộ chứng từ chuẩn xác, loại bỏ nguy cơ ách tắc tại cảng biển hoặc sân bay.
Giảm thiểu rủi ro giao dịch quốc tế. Bên nhận ủy thác giàu kinh nghiệm xử lý đàm phán điều khoản thương mại quốc tế (Incoterms), kiểm soát hợp đồng ngoại thương, mở L/C, kiểm soát bảo hiểm vận chuyển và xử lý phát sinh với hãng tàu hoặc hải quan cửa khẩu.
Giải quyết điều kiện pháp nhân. Cá nhân hoặc tổ chức chưa có tư cách pháp nhân xuất nhập khẩu không thể trực tiếp đứng tên mở tờ khai hải quan. Khi đó, ủy thác nhập khẩu là giải pháp hợp pháp duy nhất để đưa hàng hóa về Việt Nam.
Trách Nhiệm Của Các Bên Trong Hợp Đồng Ủy Thác Nhập Khẩu
Hợp đồng ủy thác nhập khẩu là văn bản pháp lý ràng buộc quyền lợi và nghĩa vụ của các bên, làm căn cứ giải quyết tranh chấp thương mại.
Trách Nhiệm Của Bên Ủy Thác
- Cung cấp chính xác thông tin kỹ thuật hàng hóa: tên thương mại, chủng loại, mã model, quy cách, số lượng, chất lượng và đơn giá thỏa thuận.
- Chuyển tiền hàng, cước vận chuyển và các khoản thuế đúng tiến độ để bên nhận ủy thác thanh toán quốc tế và nộp thuế hải quan.
- Phối hợp cùng bên nhận ủy thác đàm phán các điều khoản kỹ thuật với nhà cung cấp nước ngoài.
- Thanh toán phí hoa hồng dịch vụ ủy thác và các chi phí phát sinh hợp lệ theo hợp đồng.
- Cử đại diện tiếp nhận hàng hóa và tham gia kiểm hóa thực tế tại cảng khi có yêu cầu từ cơ quan chức năng.
Trách Nhiệm Của Bên Nhận Ủy Thác
- Đàm phán và ký kết hợp đồng thương mại quốc tế với nhà xuất khẩu nước ngoài theo đúng yêu cầu của bên ủy thác.
- Thực hiện thanh toán quốc tế (T/T, L/C) cho người bán nước ngoài qua tài khoản ngân hàng thương mại hợp pháp.
- Xin giấy phép nhập khẩu hoặc đăng ký kiểm tra chuyên ngành đối với các mặt hàng có điều kiện.
- Truyền tờ khai hải quan điện tử, nộp thuế nhập khẩu và thuế GTGT hàng nhập khẩu thay mặt bên ủy thác.
- Theo dõi lịch trình vận chuyển, lưu giữ chứng từ gốc gồm: Commercial Invoice, Packing List, Bill of Lading, C/O và tờ khai hải quan.
- Bàn giao toàn bộ hàng hóa nguyên trạng kèm hóa đơn GTGT xuất trả hàng và hồ sơ nhập khẩu cho bên ủy thác sau thông quan.
Quy Trình Ủy Thác Nhập Khẩu
Quy trình ủy thác nhập khẩu chính ngạch thực hiện theo 7 bước tiêu chuẩn:
Bước 1 — Kiểm tra điều kiện nhập khẩu hàng hóa. Đối chiếu mã HS Code của hàng hóa với danh mục hàng cấm nhập khẩu hoặc tạm ngừng nhập khẩu. Nếu hàng thuộc diện quản lý chuyên ngành (thiết bị y tế, thực phẩm, hóa chất), hai bên xác định rõ đầu mối xin giấy phép nhập khẩu trước khi ký kết hợp đồng.
Bước 2 — Ký kết hợp đồng ủy thác nhập khẩu. Hợp đồng tiếng Việt ghi rõ thông tin hàng hóa, trị giá lô hàng, mức phí dịch vụ ủy thác, phương thức thanh toán, địa điểm bàn giao và trách nhiệm bồi thường khi xảy ra tổn thất.
Bước 3 — Ký hợp đồng ngoại thương với nhà cung cấp nước ngoài. Bên nhận ủy thác trực tiếp đàm phán, ký hợp đồng mua bán quốc tế sử dụng tiếng Anh xuất nhập khẩu hoặc lập hợp đồng 3 bên (Bên bán – Bên nhận ủy thác – Bên ủy thác).
Bước 4 — Chuyển tiền thanh toán quốc tế. Bên ủy thác chuyển tiền hàng và phí ngân hàng cho bên nhận ủy thác. Bên nhận ủy thác làm thủ tục chuyển ngoại tệ cho nhà cung cấp quốc tế qua ngân hàng theo đúng tiến độ hợp đồng.
Bước 5 — Theo dõi và quản lý vận chuyển. Bên nhận ủy thác phối hợp với bên bán và đơn vị vận chuyển quốc tế (Forwarder, hãng tàu, hãng hàng không) để nhận vận đơn, kiểm tra chứng từ và cập nhật tiến độ di chuyển của lô hàng về cảng đích.
Bước 6 — Làm thủ tục thông quan hải quan. Khi hàng cập cảng Việt Nam, bên nhận ủy thác tiếp nhận bộ chứng từ gốc, chuẩn bị hồ sơ và truyền tờ khai hải quan. Các bên cần nắm rõ nghiệp vụ phân biệt Consignee với Shipper trên chứng từ vận tải để đăng ký chính xác. Trên tờ khai hải quan, bên nhận ủy thác đứng tên người khai hải quan và ghi chú bên ủy thác thực tế.
Bước 7 — Bàn giao hàng hóa và quyết toán hợp đồng. Sau khi hoàn tất thông quan và kiểm tra hàng hóa, bên nhận ủy thác vận chuyển hàng đến kho của bên ủy thác, xuất hóa đơn GTGT trả hàng và hóa đơn dịch vụ ủy thác, sau đó hai bên ký biên bản quyết toán.
Rủi Ro Khi Ủy Thác Nhập Khẩu Không Đúng Cách
Nhận diện trước các rủi ro phát sinh giúp doanh nghiệp xây dựng phương án phòng ngừa chặt chẽ.
Rủi ro đối với bên ủy thác:
- Thất thoát thông tin nhà cung cấp và giá nhập khẩu: Bên nhận ủy thác nắm giữ toàn bộ thông tin đối tác xuất khẩu. Nếu thiếu điều khoản bảo mật, đơn vị trung gian có thể nhập khẩu trực tiếp mặt hàng đó để phân phối cạnh tranh.
- Chậm trễ tiến độ kinh doanh: Bên nhận ủy thác thiếu chuyên môn trong xử lý chứng từ hoặc kiểm tra chuyên ngành dẫn đến ách tắc tờ khai, phát sinh chi phí lưu kho, lưu bãi (DEM/DET) ngoài dự kiến.
- Trách nhiệm pháp lý liên đới: Trường hợp đơn vị dịch vụ gian lận thương mại hoặc khai sai mã HS Code để giảm thuế, bên ủy thác có thể bị điều tra xác minh và chậm nhận hàng.
Rủi ro đối với bên nhận ủy thác:
- Chịu trách nhiệm pháp luật trực tiếp: Đứng tên người khai hải quan đồng nghĩa với việc chịu trách nhiệm hình sự và hành chính nếu hàng thực nhập là hàng cấm, hàng giả mạo nhãn hiệu hoặc vi phạm quy định nhập khẩu.
- Rủi ro công nợ: Bên ủy thác chậm chuyển tiền nộp thuế hoặc chậm thanh toán phí dịch vụ sau khi hàng đã về đến cảng.
Biện pháp phòng ngừa: Ký kết thỏa thuận bảo mật thông tin (NDA), bổ sung điều khoản cam kết không can thiệp chuỗi cung ứng vào hợp đồng ủy thác và lựa chọn đơn vị logistics uy tín có pháp nhân minh bạch.
Quy Định Về Quản Lý Hoạt Động Ủy Thác Nhập Khẩu
Hoạt động ủy thác nhập khẩu tuân thủ nghiêm ngặt các văn bản quy phạm pháp luật hiện hành tại Việt Nam:
| Văn bản quy phạm | Nội dung điều chỉnh chính |
|---|---|
| Luật Thương mại 2005 (Điều 155 – 165) | Khung pháp lý cơ bản về quyền và nghĩa vụ trong ủy thác mua bán hàng hóa |
| Luật Quản lý Ngoại thương 2017 (Điều 50) | Quy định về quản lý hoạt động ủy thác và nhận ủy thác xuất khẩu, nhập khẩu |
| Thông tư 38/2015/TT-BTC & Thông tư 39/2018/TT-BTC | Quy định chi tiết về thủ tục hải quan và kiểm tra, giám sát hàng hóa nhập khẩu ủy thác |
| Thông tư 200/2014/TT-BTC & Thông tư 133/2016/TT-BTC | Nguyên tắc hạch toán kế toán nghiệp vụ ủy thác xuất nhập khẩu |
| Thông tư 39/2014/TT-BTC | Quy định về lập hóa đơn chứng từ xuất trả hàng nhập khẩu ủy thác |
| Công văn 1332/TCT-NV2 | Hướng dẫn nghĩa vụ thuế giá trị gia tăng đối với hàng hóa ủy thác xuất nhập khẩu |
Căn cứ Điều 50 Luật Quản lý Ngoại thương 2017, thương nhân được ủy thác nhập khẩu hàng hóa, trừ hàng hóa thuộc danh mục cấm nhập khẩu hoặc tạm ngừng nhập khẩu. Với hàng hóa nhập khẩu theo giấy phép hoặc điều kiện, các bên phải hoàn tất thủ tục cấp phép trước khi ký hợp đồng ủy thác.
Hồ Sơ Hải Quan Đối Với Hàng Hóa Nhập Khẩu
Theo khoản 2 Điều 16 Thông tư 38/2015/TT-BTC (sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư 39/2018/TT-BTC), bộ hồ sơ hải quan nhập khẩu ủy thác gồm các tài liệu sau:
- Tờ khai hải quan điện tử đã truyền số liệu thành công.
- Vận đơn vận tải quốc tế (Bill of Lading hoặc Air Waybill); hiểu rõ vận đơn là gì giúp kiểm tra chính xác tên hàng và số lượng kiện.
- Hóa đơn thương mại (Commercial Invoice).
- Bản kê chi tiết đóng gói hàng hóa (Packing List).
- Hợp đồng ủy thác nhập khẩu (01 bản sao đối với mặt hàng nhập khẩu có điều kiện hoặc yêu cầu giấy phép).
- Giấy phép nhập khẩu hoặc chứng từ chứng nhận kiểm tra chuyên ngành theo quy định pháp luật.
- Chứng từ chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) để được áp dụng thuế suất nhập khẩu ưu đãi đặc biệt.
Nhập Khẩu Ủy Thác Có Phải Xuất Hóa Đơn Không?
Bên nhận ủy thác bắt buộc phải xuất 02 loại hóa đơn GTGT riêng biệt khi bàn giao hàng cho bên ủy thác:
- Hóa đơn GTGT xuất trả hàng nhập khẩu: Ghi nhận giá trị thực tế hàng hóa theo hóa đơn thương mại, tiền thuế nhập khẩu và thuế GTGT hàng nhập khẩu theo thông báo nộp thuế của cơ quan hải quan. Hóa đơn này là căn cứ kê khai khấu trừ thuế GTGT đầu vào của bên ủy thác.
- Hóa đơn GTGT cho phí dịch vụ ủy thác: Phản ánh khoản hoa hồng dịch vụ mà bên nhận ủy thác được hưởng theo hợp đồng đã ký.
Thuế VAT Trong Ủy Thác Nhập Khẩu
Nghĩa vụ thuế GTGT (VAT) trong ủy thác nhập khẩu được phân định rõ ràng:
Thuế VAT của phí dịch vụ ủy thác: Áp dụng thuế suất dịch vụ thông thường 10% (hoặc mức thuế ưu đãi theo các chính sách giảm thuế tạm thời của Chính phủ). Đây là doanh thu dịch vụ của bên nhận ủy thác.
Thuế VAT của hàng hóa nhập khẩu: Căn cứ Điểm 2.2 Phụ lục 4 Thông tư 39/2014/TT-BTC, bên nhận ủy thác nộp thuế VAT hàng nhập khẩu tại khâu hải quan thay cho bên ủy thác. Khi xuất trả hàng, bên nhận ủy thác lập hóa đơn GTGT căn cứ vào chứng từ nộp thuế tại cửa khẩu; bên ủy thác dùng hóa đơn này để kê khai khấu trừ thuế đầu vào.
Hợp đồng ủy thác nhập khẩu bắt buộc ghi rõ: phí dịch vụ chưa bao gồm thuế GTGT để bảo đảm tính minh bạch trong hạch toán kế toán.
Dịch Vụ Cho Thuê Kho Bãi Và Lưu Trữ Hàng Hóa Tại LogiHub
Sau khi thông quan, hàng nhập khẩu cần hệ thống kho tiêu chuẩn để lưu trữ an toàn trước khi phân phối ra thị trường. LogiHub (Công ty TNHH Dịch Vụ Kho Bãi LogiHub) thành lập ngày 01/03/2015 tại TP. Hồ Chí Minh, vận hành mạng lưới 04 kho quy chuẩn tại TP. Hồ Chí Minh và Hà Nội, cung cấp 08 giải pháp lưu trữ chuyên biệt:
| Loại hình kho | Đặc tính kỹ thuật và đối tượng phù hợp |
|---|---|
| Cho thuê kho bãi nhà xưởng | Trần cao 9 – 12 m (30 – 39 ft), sàn chịu tải 3 – 5 tấn/m², dock cont 40 feet; phù hợp nhà sản xuất, nhà phân phối quy mô lớn. |
| Cho thuê kho mát | Nhiệt độ 18 – 25°C (64,4 – 77°F), độ ẩm 50 – 65%; phù hợp mỹ phẩm, thực phẩm chức năng, bánh kẹo, linh kiện điện tử. |
| Cho thuê kho lạnh | Ngăn mát 0 – 5°C (32 – 41°F) và ngăn đông −25°C đến −18°C (−13°F đến −0,4°F); phù hợp thủy hải sản, thịt tươi, hàng F&B. |
| Cho thuê kho mini | Ô diện tích 2 – 20 m² (21,5 – 215 ft²), khóa mã cá nhân; tối ưu cho hộ kinh doanh và cá nhân lưu kho ngắn hạn. |
| Cho thuê kho hàng TMĐT | Khu vực đóng gói riêng, tích hợp hệ thống phần mềm WMS quản lý tồn kho, xử lý fulfillment và bàn giao shipper trong ngày. |
| Cho thuê kho lưu trữ hồ sơ tài liệu | Kệ thép tiêu chuẩn, kiểm soát độ ẩm 45 – 60%, thùng niêm phong mã vạch bảo mật cho ngân hàng, công ty luật, tài chính. |
| Cho thuê kho tự quản | Khách hàng giữ chìa khóa riêng, tự quản lý không gian bên trong; LogiHub bảo vệ vòng ngoài 24/7. |
| Cho thuê kho xây dựng theo yêu cầu (Built-to-Suit) | Thiết kế và thi công theo layout, quy chuẩn riêng của doanh nghiệp tại khu công nghiệp được chỉ định. |
Hệ thống kho LogiHub tại nội đô (Kho Tân Hưng tại 70 Đường Số 20, phường Tân Hưng, TP. Hồ Chí Minh và Kho Hà Đông tại 64 Tô Hiệu, phường Hà Đông, Hà Nội) tiếp nhận xe tải đến 2,5 tấn; trong khi Kho Tân Uyên (TP. Hồ Chí Minh) và Kho Phú Nghĩa (Hà Nội) trang bị dock cao 1,2 m (3,9 ft) với sàn nâng thủy lực, tiếp nhận container 40 feet (12,2 m) vận hành thuận lợi. Toàn bộ kho bãi đã được nghiệm thu PCCC theo Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ năm 2024, bảo vệ tuần tra và camera giám sát 24/7.
Liên hệ LogiHub qua hotline 0909 999 543 hoặc email info@dichvuchothuekho.com để nhận báo giá giải pháp lưu trữ tối ưu cho lô hàng nhập khẩu của bạn.





