Hạt nhựa nguyên sinh (tiếng Anh: primary plastic resin / virgin plastic pellets) là nguyên liệu sản xuất chủ chốt trong các ngành bao bì, linh kiện điện tử, đồ gia dụng và y tế. Theo Hiệp hội Nhừa Việt Nam (VPA), năng lực cung ứng nội địa mới đáp ứng khoảng 100.000 tấn/năm, trong khi nhu cầu thực tế lên đến 1,2 triệu tấn/năm — buộc doanh nghiệp phải nhập khẩu để duy trì sản xuất. Bài viết này tổng hợp toàn bộ chính sách, mã HS, thuế, hồ sơ và quy trình thông quan nhập khẩu hạt nhựa nguyên sinh năm 2026. Doanh nghiệp cần lưu ý, nếu mặt hàng là thiết bị chuyên dụng liên ngành, có thể tham khảo thêm về thủ tục nhập khẩu thiết bị y tế để tránh nhầm lẫn chính sách.
Chính sách nhập khẩu hạt nhựa nguyên sinh
Hạt nhựa nguyên sinh không thuộc danh mục hàng cấm nhập khẩu theo Nghị định 69/2018/NĐ-CP. Doanh nghiệp có thể thực hiện thủ tục như hàng hóa thông thường, không cần xin giấy phép hay kiểm tra chuyên ngành từ bộ ngành nào khác.
Các văn bản pháp lý điều chỉnh nhập khẩu hạt nhựa nguyên sinh bao gồm:
- Nghị định 187/2013/NĐ-CP ngày 20/11/2013
- Nghị định số 69/2018/NĐ-CP ngày 15/05/2018
- Nghị định số 77/2016/NĐ-CP ngày 01/07/2016
- Thông tư 38/2015/TT-BTC ngày 25/3/2015 (sửa đổi bổ sung bởi Thông tư 39/2018/TT-BTC)
- Công văn 8910/TB-TCHQ ngày 29/09/2015; Công văn 8662/TB-TCHQ ngày 23/09/2015
- Thông báo 1119/TB-TCHQ ngày 27/02/2019
- Luật Quản lý Ngoại thương số 05/2017/QH14
Điểm phân biệt quan trọng: hạt nhựa nguyên sinh nhập khẩu theo quy trình thông thường, đơn giản. Ngược lại, hạt nhựa tái sinh được phân loại là phế liệu nhập khẩu làm nguyên liệu sản xuất, chịu điều chỉnh thêm bởi Nghị định 08/2022/NĐ-CP và yêu cầu doanh nghiệp phải đáp ứng điều kiện nhập khẩu phế liệu riêng biệt, tương tự sự khắt khe như quy trình kiểm soát thủ tục nhập khẩu thép từ cơ quan quản lý.
Lưu ý thực tiễn: Dù quy trình đơn giản, việc xác định đúng mã HS vẫn là bước then chốt. Hải quan sẽ căn cứ vào hàng hóa thực tế và tài liệu kỹ thuật để phân loại. Trường hợp cần thiết, doanh nghiệp có thể yêu cầu giám định tại Trung tâm Phân tích Phân loại của Hải quan.
Mã HS và thuế nhập khẩu hạt nhựa nguyên sinh
Mã HS code hạt nhựa nguyên sinh
Hạt nhựa nguyên sinh được phân loại thuộc Chương 39 – Plastic và các sản phẩm bằng plastic, với mã HS nằm trong nhóm từ 3901 đến 3914. Mã cụ thể phụ thuộc vào thành phần hóa học và tỷ trọng riêng của sản phẩm.
| Loại hạt nhựa nguyên sinh | Mã HS | Thuế NK ưu đãi (%) |
|---|---|---|
| PE – Polyetylen (tỷ trọng < 0,94) | 39011099 | 0% |
| HDPE – Polyetylen (tỷ trọng ≥ 0,94) | 39012000 | 0% |
| POM – Polyoxymethylene | 39019090 | 0% |
| PP – Polypropylene | 39021040 | 3% |
| PS-GPPS – Polystyrene | 39031920 | 5% |
| ABS – Acrylonitrile butadiene styrene | 39033060 | 3% |
| PVC – Polyvinyl Chloride | 39042220 | 6% |
| PMMA – Polymethyl Methacrylate | 39061090 | 5% |
| PC – Polycarbonate | 39074000 | 0% |
| PET – Polyethylene terephthalate | 39076910 | 3% |
Với các loại hạt nhựa chưa liệt kê hoặc có thành phần hóa học phức tạp, doanh nghiệp cần tra cứu thêm theo biểu thuế xuất nhập khẩu hiện hành hoặc gửi mẫu giám định để hải quan xác định chính xác. Đối với các sản phẩm nhựa thành phẩm sau chế biến phục vụ tiêu dùng, một số mặt hàng đặc thù còn phải làm thủ tục tự công bố sản phẩm trước khi lưu hành.
Thuế nhập khẩu và thuế VAT
Hai loại thuế bắt buộc khi nhập khẩu hạt nhựa là thuế nhập khẩu và thuế GTGT (VAT) nhập khẩu. Công thức tính như sau:
Thuế nhập khẩu = Trị giá CIF × % thuế suất
Thuế GTGT = (Trị giá CIF + Thuế nhập khẩu) × 10%
Thuế suất nhập khẩu ưu đãi thông thường dao động từ 0% đến 6% tùy loại nhựa. Nếu lô hàng có Giấy chứng nhận xuất xứ (C/O) hợp lệ, doanh nghiệp được hưởng thuế suất ưu đãi đặc biệt, nhiều trường hợp giảm xuống 0%.
| Loại thuế suất | Mức thuế tham khảo | Điều kiện |
|---|---|---|
| Thuế NK thông thường | 5% – 9% | Không có C/O |
| Thuế NK ưu đãi (MFN) | 0% – 6% | Nước được hưởng MFN |
| Thuế NK ưu đãi đặc biệt | 0% | C/O Form E, D, AK, AI, AJ… |
| Thuế GTGT (VAT) | 10% | Áp dụng cho tất cả các loại |
Các thị trường xuất khẩu hạt nhựa chính vào Việt Nam gồm Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản, ASEAN, Châu Âu — đa phần đều có FTA với Việt Nam. Yêu cầu người bán cung cấp C/O ngay khi đàm phán hợp đồng là bước đơn giản nhất để tiết kiệm đáng kể chi phí thuế nhập khẩu.
Hồ sơ làm thủ tục hải quan nhập khẩu hạt nhựa nguyên sinh
Bộ hồ sơ hải quan được quy định tại Thông tư 38/2015/TT-BTC và Thông tư 39/2018/TT-BTC. Doanh nghiệp cần chuẩn bị đầy đủ các chứng từ sau:
- Tờ khai hải quan nhập khẩu (khai trên hệ thống VNACCS)
- Hợp đồng mua bán (Sales Contract)
- Hóa đơn thương mại (Commercial Invoice)
- Phiếu đóng gói hàng hóa (Packing List)
- Vận đơn đường biển (Bill of Lading – B/L)
- Giấy chứng nhận xuất xứ (C/O) – nếu có, để hưởng ưu đãi thuế
- Catalog kỹ thuật hoặc chứng từ bổ sung theo yêu cầu của cơ quan hải quan
Tờ khai hải quan, hóa đơn thương mại, vận đơn và C/O là bốn chứng từ quan trọng nhất. Doanh nghiệp nên yêu cầu người bán gửi chứng từ gốc bằng chuyển phát nhanh trước khi hàng cập cảng để tránh phát sinh chi phí lưu cont và lưu bãi tại cảng. Quy trình chuẩn bị hồ sơ này đòi hỏi sự chính xác cao về thành phần, không khác gì việc thực hiện thủ tục nhập khẩu cát mèo hay các loại nguyên liệu đóng gói khác trên thị trường.
Hạt nhựa nguyên sinh thường được đóng gói theo bao 25 kg/bao, xếp pallet. Phần lớn lô hàng sử dụng container 20 GP (khoảng 25–26 tấn/cont), một số ít dùng container 40 GP tùy thể tích hàng. Kiểm tra kỹ quy cách đóng gói để bố trí phương tiện bốc dỡ phù hợp ngay từ đầu.
Quy trình thủ tục nhập khẩu hạt nhựa nguyên sinh
Sau khi xác định mã HS và chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, doanh nghiệp thực hiện thông quan theo 3 giai đoạn chính:
Khai báo tờ khai hải quan
Nhận thông báo hàng đến (Arrival Notice) từ hãng tàu: Thanh toán Debit Note để lấy Lệnh giao hàng (D/O). Kiểm tra lại toàn bộ chứng từ: Invoice, Packing List, B/L, C/O và Arrival Notice.
Khai tờ khai trên hệ thống VNACCS/VCIS: Nhập đầy đủ thông tin hàng hóa, mã HS, trị giá CIF, xuất xứ và số lượng lên phần mềm khai hải quan. Hệ thống sẽ tự động phân luồng tờ khai.
Mở và thông quan tờ khai hải quan
Sau khi truyền tờ khai, hệ thống hải quan phân luồng theo 3 màu:
| Phân luồng | Ý nghĩa | Bước xử lý |
|---|---|---|
| Luồng Xanh | Miễn kiểm tra hồ sơ và thực tế hàng | Thông quan ngay, đóng thuế và lấy hàng |
| Luồng Vàng | Kiểm tra hồ sơ chứng từ | Nộp bộ hồ sơ giấy tại chi cục hải quan, chờ xác nhận |
| Luồng Đỏ | Kiểm tra thực tế hàng hóa | Nộp hồ sơ + kiểm hóa thực tế tại cảng cùng cán bộ hải quan |
After hải quan xác nhận hồ sơ hợp lệ, doanh nghiệp hoàn thành nghĩa vụ thuế nhập khẩu và GTGT. Hàng hóa chỉ được phép lấy ra khỏi kho ngoại quan khi đã nộp đủ thuế. Thủ tục hải quan phải hoàn tất trong vòng 30 ngày kể từ ngày hàng cập cảng để tránh bị phạt quá hạn.
Vận chuyển hàng về kho bãi lưu trữ và bảo quản
Sau khi tờ khai thông quan được chấp nhận và thanh lý, doanh nghiệp tiến hành vận chuyển hàng về kho. Đây là bước cuối nhưng không kém phần quan trọng — điều kiện lưu trữ ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng nguyên liệu nhựa trong suốt thời gian bảo quản.
Hạt nhựa nguyên sinh yêu cầu kho bãi đáp ứng các tiêu chuẩn: tránh ánh nắng trực tiếp, kiểm soát độ ẩm, nền kho chịu lực tốt (do bao pallet có trọng lượng lớn), thông gió đạt chuẩn và hệ thống PCCC đầy đủ. Lô hàng nhập về thường dao động từ vài chục tấn đến hàng trăm tấn, cần kho bãi có xe nâng hỗ trợ bốc dỡ và quản lý tồn kho theo nguyên tắc FIFO (first in – first out) để đảm bảo chất lượng hạt nhựa không bị suy giảm. Riêng đối với các loại nguyên liệu nhựa đặc thù cần duy trì nhiệt độ thấp cố định, doanh nghiệp buộc phải tìm đến các dịch vụ cho thuê kho lạnh chuyên nghiệp để lưu trữ bảo quản.
Kho lưu trữ hạt nhựa đạt chuẩn – LogiHub sẵn sàng hỗ trợ
LogiHub cung cấp giải pháp cho thuê kho bãi linh hoạt từ 5 m² đến hàng nghìn m², nền kho chịu tải 5 tấn/m², hệ thống PCCC tự động sprinkler đạt chuẩn, camera an ninh 24/7, xe nâng hỗ trợ bốc dỡ và dịch vụ vận chuyển nội địa bằng xe tải. Kho tọa lạc gần các tuyến đường huyết mạch tại TP.HCM, xe container 45 feet ra vào không bị cấm tải theo giờ. Doanh nghiệp chỉ trả đúng diện tích thực dùng, không ràng buộc hợp đồng dài hạn.
Những rủi ro và lưu ý khi nhập khẩu hạt nhựa nguyên sinh
Dù thủ tục không quá phức tạp, doanh nghiệp thường gặp phải một số rủi ro nếu không chuẩn bị kỹ. Dưới đây là các điểm cần đặc biệt chú ý:
Rủi ro 1 – Áp sai mã HS: Đây là lỗi phổ biến nhất. Nếu khai sai mã HS theo Nghị định 128/2020/NĐ-CP, doanh nghiệp chịu phạt hành chính tối thiểu 2.000.000 VND và tối đa gấp 3 lần số thuế phát sinh. Ngoài phạt tài chính, lô hàng còn bị giữ lại để làm rõ, gây gián đoạn chu kỳ sản xuất và đứt gãy chuỗi cung ứng.
Lưu ý 2 – Phân biệt rõ hạt nhựa nguyên sinh và tái sinh: Hai loại này có chính sách, mã HS và quy trình nhập khẩu hoàn toàn khác nhau. Hạt nhựa tái sinh thuộc nhóm phế liệu, chịu kiểm soát chặt hơn và dễ bị phân luồng đỏ để kiểm tra thực tế.
Lưu ý 3 – Ưu tiên đàm phán C/O ngay từ đầu: Sự chênh lệch giữa có và không có C/O ưu đãi có thể tạo ra khoảng cách thuế suất từ 3% đến 9% trên trị giá CIF. Với lô hàng trị giá 100.000 USD (tương đương khoảng 2,5 tỷ VND), đây là khoản tiết kiệm không nhỏ. Yêu cầu người bán xác nhận form C/O phù hợp trước khi ký hợp đồng.
Lưu ý 4 – Thực hiện thủ tục trong vòng 30 ngày: Kể từ ngày hàng cập cảng, doanh nghiệp phải hoàn tất thủ tục hải quan trong 30 ngày. Quá hạn sẽ phát sinh phí lưu container, lưu bãi và có thể bị xử phạt hành chính.
Lưu ý 5 – Nhãn mác hàng hóa phải đầy đủ, rõ ràng: Thông tin trên nhãn cần thể hiện đúng tên sản phẩm, thành phần, xuất xứ và nhà sản xuất theo quy định của Việt Nam. Nhãn không đủ thông tin là một trong những lý do phổ biến khiến lô hàng bị phân luồng vàng hoặc đỏ.
Lưu ý 6 – Chuẩn bị kho bãi trước khi hàng về: Hạt nhựa nguyên sinh yêu cầu môi trường lưu trữ khô ráo, tránh ẩm và nhiệt độ quá cao. Bố trí kho và phương tiện bốc dỡ phù hợp từ trước giúp tránh hư hỏng hàng hóa và giảm thời gian xử lý tại cảng.
Tóm tắt quy trình nhập khẩu hạt nhựa nguyên sinh: Xác định mã HS chính xác → Chuẩn bị hồ sơ đầy đủ → Yêu cầu C/O từ người bán → Khai tờ khai trên VNACCS → Thông quan theo phân luồng → Nộp thuế → Vận chuyển về kho lưu trữ đạt chuẩn.
